Twee vechtende vossen

Wat Shiatsu voor je kan betekenen bij stress

Nog niet zo heel lang geleden dacht ik dat stress vooral iets was van fulltime werkende mannen en vrouwen met vier kinderen, twee auto’s, tophypotheken en een druk sociaal leven. “John de Manager’-stress zeg maar.. dat ik zelf wel eens hartkloppingen en maagpijn had, was heus geen stress. Maar wat ik nu wel weet is dat stress bestaat in vele vormen en wat voor de één zeer stressvol is, is dat voor de ander niet.

Kortdurende (nuttige) stress

We ervaren vrijwel allemaal een lichte mate van spanning bij kortdurende vervelende situaties. Denk aan een bezoekje aan de tandarts, een ruzie met je partner of in de file staan. Dit soort kortdurende stress is niet altijd even nuttig, maar ook zeker niet schadelijk. Na de stress herstelt ons lichaam weer en de adrenalinelevels dalen.

Stress is eigenlijk een heel mooi en bijzonder mechanisme van ons lichaam. Het helpt ons alert te zijn in noodgevallen. Misschien kun je je een voorval herinneren waarbij je ergens te hulp schoot zonder ook maar één seconde na te denken? Een moment later besef je ineens “wauw’ ik was niet eens bang, ik was er gewoon en deed wat ik moest doen!

Wat gebeurt er in mijn lichaam bij stress?

Als we voor de keuze staan om ons te verdedigen, te helpen of te vluchten wordt er in enkele seconden een grote hoeveelheid adrenaline vrijgegeven door de bijnieren. Om het gevecht te kunnen volhouden wordt er een collega van adrenaline ingezet: cortisol. Je hart gaat sneller kloppen om het bloed sneller te laten stromen. Zo bereikt het zuurstofrijke bloed in korte tijd al je spieren. Je gaat zweten om je lijf alvast voor te koelen (koud zweet), je pupillen worden wijder om breder en verder te kunnen zien, je beleving van pijn wordt anders, en het bloed gaat naar de belangrijkste organen. Met als gevolg dat je huid en spijsvertering het op dat moment met wat minder moeten doen. Je afweersysteem wordt platgelegd en ontstekingsremmende bacteriën stoppen tijdelijk met hun harde werk. Alles wordt in werking gezet om je lijf klaar te maken voor een snelle sprint of gevecht.

Dit is natuurlijk een prachtig en handig systeem als je een beer tegenkomt in de natuur, maar niet als je in de tandartsstoel ligt of een presentatie moet geven. Dan voelt de reactie vooral vervelend.

Langdurige stress = overleven

Zoals reeds gezegd, kortdurende stress is iets waar je lichaam mee overweg kan. Sterker nog, het maakt dat je scherp en alert bent.

Het wordt anders als je langdurige spanning ervaart. Dan is er geen hersteltijd en heb je in feite een vlucht-of-vecht-reactie in rust. Er wordt cortisol aangemaakt en vrijgegeven terwijl we het niet nodig hebben voor fysieke inspanning.

Cortisol zorgt ervoor dat we kunnen overleven en geeft daarom een aantal fysiologische processen voorrang. Op lange termijn leidt dit tot problemen met maag en darmen die hetzelfde bloed ook heel hard nodig hebben voor een goed verloop van de spijsvertering. Ook huid en haar krijgen minder bloed toebedeeld wat kan zorgen voor droog haar en haaruitval. En je hebt minder weerstand tegen ziekten en virussen. Je bent dus vaker verkouden en grieperig.

Veel voorkomende stress klachten

Langdurige stress kan leiden tot onrust -en angstgevoelens op de momenten dat we van onszelf ‘moeten’ ontspannen. In -en doorslapen gaat moeizamer met als gevolg dat je overdag geen fut meer hebt om de dingen te doen die je moet doen. En je krijgt allerlei andere ‘vage’ klachten, als gewrichtspijn, rugklachten, stijve nek, hoofdpijn, duizeligheid, maag/darmklachten etc.

Je beseft ineens dat je het allemaal niet meer zo leuk vindt: verjaardagen, sociale contacten, je werk. Je hebt nauwelijks energie en je voelt je somber. Het brandende vuurtje, dat je overeind hield, dooft en het hout is op. Een veelvoorkomende diagnose: burn-out.

Als je burn out bent is het lichaam letterlijk uitgeput en zal het herstel traag gaan. Je hebt je reserves verbruikt en het kost tijd om deze weer dusdanig aan te vullen dat lichaam en geest weer in balans zijn. Shiatsu helpt je hierbij en geeft je systeem een duwtje in de goede richting. Het zet je zelfgenezend vermogen aan om de balans weer te vinden. Een Shiatsu therapeut kijkt niet alleen naar je klacht(en), maar naar het hele systeem, je voeding, constitutie, leefgewoonten en zelfs de seizoenen.

Belangrijk is om het lichaam zelf weer het evenwicht te laten vinden. De balans tussen yin en yang, tussen rust en activiteit.

Wil je meer weten over Shiatsu?